người đàn ông kể chuyện cổ tích vào khóe tai quý bà

Trác Thúy Miêu

 Maurice Roucel liều lĩnh sử dụng những note mùi bạo tay để rung gợi mọi dây thần kinh khứu giác của tiềm thức và kỷ niệm: mùi bánh quy, hương vanilla trên lớp kem sữa của những ổ bánh cưới, mùi hạnh nhân bỏ lò, nỗi ám ảnh của hương kem chống nắng sặc sụa vùng biển quê ông, và những ly lemonade của các tiểu thần nữ từ thôn trang đến tỉnh lỵ… Một “giấc mơ tuổi hồng” sến sũng đặc sệt hương xưa, được xây dựng từ hoa sứ rẻ tiền và mùi thơm của những món quà vặt, được tài tình sắp đặt vào các tầng hương mà tạo thành một trạng thái hưng cảm đồng bóng của một câu chuyện cổ tích không-dành-cho-trẻ-con sặc sụa ái tình và sắc dục.

Mùi hương, ở một hình thái tự hiên nhất, là hợp hương của thảo nguyên, rừng thẳm, hoa quả, nước và quý mộc. Nhưng rồi cũng đến đầu thế kỷ 21, khi tất cả được bỏ lọ, đóng nút trong dây chuyền công nghệ hẳn hoi – như những giọt cảm xúc và hồi ức được lên công thức, và sản xuất hàng loạt.

Nhưng kể từ huyền thoại Chanel No.5 ra đời những năm 1920, lịch sử nước hoa sang trang và sản sinh ra những mùi hương lẫn thành phần tổng hợp không hề có trong tự nhiên. Không hữu hình và hữu hạn như những trường phái hội họa, nhưng nó lay động những dây thần kinh tiềm thức và nhắc người ta nhớ đến những khoảnh khắc, cảm xúc, không gian, kỷ niệm có thật. Mẹ Thiên Nhiên cho người ta những khuôn mẫu của mùi hương, và chính con người cũng góp phần vào kho tàng tiềm thức mùi ấy, với thức ăn, mùi da thịt, vải vóc, mùi trộn lẫn của các thứ mỹ phẩm lẫn trong mồ hôi, hay một lọ nước hoa đã cũ, v.v… Điều này khiến kho tàng những thành phần mùi hương trở nên vô tận, sáng tạo chồng chất lên sáng tạo.

Hoa San Hô – câu chuyện cổ tích mùa hè của Lolita Lempicka đã ra đời theo dòng kể tiếp diễn từ “chương I” mang tên L de Lolita Lempicka ra đời trước đó không lâu.

Cú nhắm đã tài tình xuyên thấu hồng tâm tiêu thụ, khi lão Maurice Roucel khoái trá rung giật mọi nút thần kinh khứu giác lẫn yếu huyệt tiềm thức của bất kì perfumista ở trường phái hay gout khứu vị nào.

Vết tình trên cổ quý bà và chân dung tình dược Hoa San Hô

Mùa hè năm 2008, sau một loạt các hợp hương thần thoại màu mè với những quả táo óng ánh và cỏ ba lá thếp vàng, tiểu thần nữ Lolita Lempicka lại tiếp tục với câu chuyện cổ tích dành cho mùa hè, của loài ngư nữ biết thoa kem chống nắng, nhai bánh bích-quy thơm phức mùi vani, và biết giờ trò lẳng lơ với bông hoa sứ cài đầu.

Fleur de Corail (Hoa San Hô) chính là cái tên lí tưởng nhất để định danh cho sự lộng lẫy hoang dại của hợp hương ngỗ nghịch và lãng mạn này, kết hợp giữa nước ép trái cây Địa Trung Hải, kem chống nắng và bánh cưới – một câu chuyện cổ tích lắm dữ kiện của gã rậm râu Maurice, được kể bằng một giọng đặc sệt âm sắc Francophone.

Lão ngang ngược lôi tuột các perfumista đến một hoang đảo trong cuộc đào tẩu màu mè, hoang đàng và đầy nắng gió bằng thứ nước biển tổng hợp đựng trong những lọ thủy tinh diêm dúa giá 47USD/1.0 oz. màu xanh đỏm dáng, với hình thù gần như bất định của một giọt nước nhang nhác hình tim, với góc cạnh nhẵn thín như những viên sỏi biển. Một hạt ngọc trai nhỏ xíu đính vào tấm lưới đánh cá bằng sợi vàng tinh xảo quấn quanh cổ chai, lủng lẳng một mề đay khắc hình nhánh hoa đá, một Chi Đại Hoa trắng muốt và mẫu tự L nửa bay bướm nửa ngô nghê – tất cả được sắp đặt ngẫu hứng như đang dập dềnh trên mặt bể màu xanh lơ pha sữa đục.

Nhưng chính những giọt tinh chất chứa đựng bên trong, ở tận cùng lớp khám phá, mới là cao trào của câu chuyện cổ tích mùa hè.

Các nhà phê bình nhận xét rằng lần này, lão Maurice lại tung ra câu chuyện của những cuộc ái ân chớp nhoáng kiểu Địa Trung Hải, ngụy tạo những vệt mùi đầy ẩn ý trên cổ, sau dái tai và giữa khe ngực các quý bà quý cô.

Ly mocktail vô hại, bánh quy vùng Provence, và chuyện nàng ngư nữ háu tình

Lão đã kể câu chuyện cổ tích long lanh không dành cho trẻ con của nhà Lolita Lempicka như thế, bắt đầu với một ly mocktail vui nhộn và có vẻ như vô hại.

Lớp đầu tiên là những note nho, bưởi và cam bergamot lanh canh như một ly mocktail cho các cô chưa đủ tuổi uống rượu.

Nhưng ngay từ khoảnh khắc tiếp theo, hợp hương biến chuyển thành một vụ bùng nổ nho nhỏ mùi bánh quy. Chính xác là món biscuit Navette marseillaise truyền thống của những quầy đồ ngọt miền Provence, một sự trộn lẫn giữa hương thơm vani và nước cam.

Nhưng món khai vị với dư hương cam lẫn vani béo ngậy được nhanh chóng chuyển tiếp vào một note hương gần như hạnh nhân, và sự tươi tắn của cam chuyển thành một hợp hương hoa nhài, hoa sứ hoặc mộc lan, non nớt nhưng nồng nàn và… nóng nực.

Đó là một sự dọn đường lí tưởng cho cao trào hương hoa của tầng hương giữa. Một sự bung nở của khám phá dậy thì, với các note hoa trắng xuyên suốt. Như thể một cô gái đã đến tuổi, ngậy và đầy dụ dỗ vô tâm như một mẻ bánh quy hạnh nhân đã chín tới. Những note hương ấm nóng chỉ được làm dịu nhất thời bằng hương hoa trắng, nhưng bùng nổ, nồng sực và dai dẳng như làn da đượm mùi kem chống nắng được hít ngửi rất, rất gần.

Như một tiểu thần nữ miền nhiệt đới được đặt vào ngai chủ đạo, hoa sứ được đặt lên đoạn cao trào của tầng hương giữa. Hoa sứ, trong ngành công nghệ bào chế mùi hương, là nguyên liệu chính của tinh dầu “Monoi”, các sản phẩm chống nắng và cả bánh cưới. Một mối liên kết hình dung hoàn hảo cho ý tưởng cổ tích mùa hè của Lolita!

Bữa tiệc bơ sữa và cô dâu Địa Trung Hải này kéo dài một cách tài tình tới 6 đến 7 tiếng đồng hồ, trước khi bước vào những note dư hương của tầng cuối.

Tại phần kết của câu chuyện có hậu, các note hương được lắng xuống từ của tâm điểm hương hạnh nhân và hoa trắng, thành một thứ mùi kem vani và mộc lan đã được khéo léo ẩn vào note trầm từ tầng đầu. Sự ngọt ngào bồng bột của ly mocktail khai vị và bữa tiệc bánh quy đã biến mất không dư vị. Tất cả còn đọng lại trong khả năng lưu hương đến 2 tiếng của tầng cuối là dư chấn váng vất của một cơn say nắng bất thần còn rung lên hầm hập mùi nắng, cát, và vị kem sữa của da thịt dậy thì.

Cả thế giới chìm đắm vào câu chuyện của lão rậm râu người Pháp, tiếp nối câu chuyện cổ tích nhiều chương về quả táo long lanh tình dược vốn đã quá thành công của nhà Lolita.

Từ khoai tây chiên vùng Cherbourg đến thế giới cũng những “con ma” nhà Chanel

Như một bản bolero hoa mỹ, gợi tình, và sến một cách khả ái, kiệt tác Fleur de Corail ra đời và được truyền tụng khắp thế giới trong những lọ nhỏ màu xanh như thế, bất chấp những dấu hiệu đen tối của trường phái lãng mạn đang khuynh tàn của thị trường thời trang, đi cùng đại dịch những dòng nước hoa lưỡng tính (unisex) và thứ bản sắc bị đồng hóa chung chạ.

Đứng trước cơn bão chung, kẻ truyền nhân kiêu hãnh của Henri Robert nhà Chanel thản nhiên miệt thị cuộc cách mạng thẩm mỹ đại đồng: “Toàn cầu hóa? Có thể ở góc độ tiếp thị và kinh doanh. Tôi là một perfumer – loại người chẳng bao giờ quan tâm đến các vấn đề kiểu đó. Một loại nước hoa nào đó cho nhân dân toàn thế giới? Không bao giờ! Một thứ tội ác đối với tính sáng tạo. Đã là một nhà sáng tạo, bạn hẳn nhiên là phần tử phản động đối với cách mạng toàn cầu hóa, chuẩn hóa, và đồng hóa. Đúng ra, tôi nghĩ mỗi người nếu đã là một vũ trụ khác biệt, cần có một dòng nước hoa được thiết kế và bào chế riêng cho mình, như một bộ cánh may đo vậy.”

Maurice Roucel sinh ra ở miền biển vùng Cherbourg, Pháp, nơi ông mang theo một tuổi thơ có mùi trộn lẫn giữa kem chống nắng L’Oreal, mùi khoai tây chiên từ các kiosk hàng quà, và lọ nước hoa Soir de Paris của Yves Roches trên cườm tay bà ngoại “Bây giờ nhà Roches đã thay đổi điều gì đó trong công thức và cho xuất xưởng một phiên bản còi cọc của Soir de Paris. Hay chỉ vì cảm xúc của tôi đã khác nhiều so với những mùa hè hồi còn nhỏ ở Cherbourg?”

Cậu Maurice đã từng mơ ước trở thành một nhà thám hiểm khoa học, nhưng ông tự nhận mình đã là một cậu bé “quá ngỗ ngược để làm một Einstein”. Ngoài những trò rắn mắt ở trường, cậu tập tọe bước vào thập niên 60 với mái tóc dài và chiếc áo thun in cờ Anh quốc như một tín đồ cuồng nhiệt của Beatles.

Vốn theo đuổi ngành học là hóa hữu cơ và là một tay cứng cựa trong phân ngành ghi sắc (chromatography). Maurice gửi hồ sơ của mình đi khắp nơi để tìm việc một cách hú họa, và một trong những hồ sơ ấy được gửi đến tay Henri Robert – đại phù thủy mùi hương của nhà Chanel, khi ông này đã ở độ tuổi trên 70. Chàng Maurice khi này mới 23, đã trở thành truyền nhân của tay tổ nhà Chanel như vậy. “Thoạt tiên, tôi không phấn khích lắm với trò bào chế nước hoa. Tôi thấy tức cười mỗi khi nhìn những tay perfumer đánh hơi sụt sịt mấy cái que giấy thử mùi. Người ta gọi họ là “những con ma” cũng đúng thôi. Cả thế giới lẫn đào Monroe xức nước hoa hiệu Chanel No.5 ra đường cho đến khi lên giường, nhưng vinh quang thuộc về Coco, còn ông già Ernest Beaux tội nghiệp (người tiền nhiệm của Henri Robert) thì chẳng ai biết tới.”

5 năm và 15 phút

Mọi perfumista sành sỏi đều có thể nhận biết một siêu phẩm của Maurice Roucel qua thủ thuật sử dụng sự xuất hiện lẩn khuất tài tình của note mộc lan hương.

Cùng với note hương trứ danh này, ông đã lưu danh mình với Shalini – thuộc 10 loại nước hoa đắt nhất thế giới năm 2011, cùng một danh sách choáng ngợp của các tuyệt tác mùi hương mang tên Envy (Gucci), 24 Faubourg (Hermes), Oro (Roberto Cavalli), serie Be Delicious (DKNY), Orange (Marc Jacobs), v.v…

Nói về những sáng tạo của mình và những tag giá từ siêu xa xỉ đến thân thiện được treo vào đó, Maurice giữ thái độ hồn nhiên hầu như phi thương mại hoàn toàn: “Trên thực tế, giá thành đôi khi hoàn toàn không hề được quyết định bởi thành phần thứ dung dịch chứa đựng trong chai. Thành phần cơ bản đầu tiên của mỗi hợp hương là tâm hồn và tài hoa của perfumer. Như môn gấp giấy của người Nhật vậy, tất cả bắt đầu từ một miếng giấy. Thế rồi “voilà!”, thành cả một môn nghệ thuật. Đương nhiên, nếu có thể bỏ thêm vào đó cả những nguyên liệu thiên nhiên đắt tiền nữa thì hoàn hảo, như Shalini vậy, nó hoàn toàn cân xứng với 900USD cho mỗi lọ bé xíu. Tôi làm ra nó và thấu hiểu đứa con đẻ của mình. Còn Rochas Rocade và L by Lolita Lempicka không phải vì thế mà kém cạnh, chúng chỉ là những đứa con may mắn hơn vì không phải dựa vào tính cầu kì của hương liệu. Nhưng những ca dễ đẻ không hề đồng nghĩa với những đứa trẻ kém ưu chất. Về sự cầu kì của chúng cũng vậy, Hermes 24 Faubourg tôi đã mất 5 năm để tạo ra Hermes 24 Faubourg trong khi Shalini chỉ mất 15 phút”.

Với la liệt các danh hương lẫy lừng thị trường mỹ phẩm thế giới này, Maurice nghiễm nhiên trở thành chủ sở hữu các giải thưởng danh giá Prix Francois Coty 2002, FiFi Pháp, FiFi Hoa Kỳ, và giải “Oscar des Parfums” Awards của Pháp.

Nhưng cho đến sự ra đời liên tiếp của cặp đôi song nữ Lolita là L de Lolita Lempicka, và sau đó là “cô em” Fleur de Corail ra đời, ngọt ngào và diêm dúa đến táo tợn – một dấu ấn của trường phái sến bất khuất như điểm son tối thượng trong chuỗi dài những câu chuyện cổ tích bằng mùi hương nỉ non chốn phòng khuê “tiểu nữ thần” Lolita Lempicka.

Đàn bà Hungary, người tình của Helmut Lang, và Chúa!

Nước hoa luôn song hành với thời trang, được xem như một món phụ trang tinh tế và khó chọn nhất. Ngược lại, liệu vòng xoay trào lưu của thời trang có ảnh hưởng đến tính trào lưu của thời trang?

Không nhất thiết, và không thường xuyên. Các mùi hương, các dòng nước hoa được gán ghép cho các mẫu thiết kế thời trang để đạt mức tổng hòa mỹ mãn nhất. Hãy nghĩ đến các thương hiệu như Chanel, Houbigant hay Yardley, với những loại nước hoa đưa tên tuổi họ lên hàng danh gia không kém công hiệu so với các thiết kế thời trang của họ. Chính tập quán vận động của trào lưu thời trang khiến vòng đời của các dòng nước hoa cũng theo đó mà ngắn đi. Giờ thì người ta có cả những “bộ sưu tập” mùi hương theo mùa, dẫu chỉ xê dịch ít nhiều về nồng độ. Tôi chọn tìm cảm hứng và ý tưởng theo mùa, nhưng là khái niệm mùa của thời tiết hơn là mùa thời trang.

Nước hoa cần thể hiện tinh thần cảm xúc và văn hóa thời cuộc hơn là trang hoàng cho chiếc váy. Một perfumer phải biết mở lòng đón nhận mọi sự ảnh hưởng của vạn vật ở mức độ chắt lọc nhất, để rồi tái hiện lại bằng thứ ngôn ngữ của thính giác. Chẳng hạn thiết kế xe hơi đang nghiêng về vẻ góc cạnh, nam tính, thì đó là khi nước hoa thể hiện vẻ bóng bẩy cơ khí đó bằng những note hương của mình. Dòng Alliage đã là một điển hình cho thời trào lưu công nghệ xanh, mốt ăn chay và thuyết hiện sinh gần gũi thiên nhiên có từ hồi 1968, chẳng hạn. Trong khi nước hoa Charlie chính là hiện thân dịu dàng của đàn bà tính. Vào thời mà bản lĩnh tài chánh, lối sống tân thượng lưu và mơ ước dối già được coi là 3 giá trị tối thượng của số đông, thì các dòng nước hoa thập niên cuối 70 đầu 80 cũng đậm đặc một sự xa hoa và hào nhoáng của các hương liệu tổng hợp. Thế rồi đến nay, vừa vượt qua thời thượng trào của những mùi hương vị lai xa lạ, người ta lại tìm về tính nguyên bản của vạn vật, thế là các loại hoa và xạ hương mang màu sắc Đông phương lại trở về mùa thịnh vượng.

Perfumer được ban cho các giác quan cảm nhận tinh nhạy và cầu kì trong hưởng thụ, chiều chuộng các giác quan ấy. Điều gì có thể thỏa mãn giác quan của ông nhất?

Tất cả những gì có khả năng chiều chuộng phủ phê mọi giác quan của tôi. Tôi yêu nhạc, mê thú ẩm thực, có thể uống như hũ chìm, mê những hàng vải hảo hạng, và đương nhiên, tôi mê mùi hương trên hết thảy. Nếu phải từ bỏ một giác quan nào đó, chắc tôi sẽ chọn thị giác. À không, đợi đã, trời ơi, tôi mê cảnh đẹp, những con người đẹp đẽ, và đặc biệt là đàn bà đẹp!

Thế nào là một người đàn bà gợi cảm?

Đẹp mắt, cao thượng, và biết cách chuyển động thật duyên dáng. Tóc nàng có thể là bất cứ màu gì, da cũng vậy, chủng tộc hay tín ngưỡng cũng có thể là vô chừng… nhưng nàng đàn bà thuần túy, theo kiểu diêm dúa và đài các thuần Pháp. Và đôi mắt, và thứ gì nàng có đằng sau đôi mắt… Cá nhân tôi thì ưa các cô nàng Hungary.

Nếu có một mùi hương bất kì cho người đàn ông muốn chinh phục mẫu đàn bà ấy?

Chắc chắn là Musc Ravageur!

Hương liệu tự nhiên nào gợi tình nhất? Và tại sao?

Trầm hương. Thậm chí ở phương Đông, người ta sử dụng nó như một chất kích dục mà chỉ riêng cách sử dụng cũng đã đầy kích thích. Họ đốt trầm trên lò than đặt bên dưới người đàn bà để xông hương cho phần thân thể thiêng liêng nhất của nàng trước mỗi cuộc mây mưa.

Helmut Lang Cologne đã là một quả bomb thương mại. Gợi ý cho cảm hứng đến từ đâu?

Helmut bảo tôi ngửi những tấm trải giường của nhân tình của ông ấy, đương nhiên khi chúng đã được giặt sạch, và tôi có Helmut Lang Cologne.

Lọ nước hoa đầu tiên của ông?

Eau Sauvage. Đối với tôi khi ấy đã là cả một cuộc khai minh. Cái món ấy khiến tôi đào hoa hẳn ra.

Perfumer mà ông ngưỡng mộ nhất?

Chúa.

The URI to TrackBack this entry is: https://hoaianhv.wordpress.com/2012/08/07/maurice-roucel-et-lolita-lempicka/trackback/

RSS feed for comments on this post.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: